İspanyolca Alfabe ve Okunuşu: 27 Harf, Türkçe Karşılıkları

İspanyol alfabesi 27 harften oluşur: Latin alfabesinin 26 harfine ek olarak ñ (eñe) vardır. İspanyolca büyük ölçüde yazıldığı gibi okunur; Türkçe konuşan biri için telaffuz bu yüzden oldukça kolaydır. Dikkat etmen gereken birkaç kural var: h okunmaz, j gırtlaktan gelen sert bir h’dir, ll y, ñ ny, v ise b gibi okunur. Aşağıda harflerin adlarını, okunuşlarını ve vurgu kurallarını bulacaksın.

İspanyol alfabesi: 27 harf ve adları

Harflerin adlarını bilmek özellikle isim kodlarken ve e-posta adresi söylerken çok işine yarar. İspanya Kraliyet Akademisi (RAE) 2010’da ch ve ll’yi ayrı harf saymaktan vazgeçti; bunlar artık iki harfli ses birimleri (dígrafo) olarak kabul ediliyor.

Bazı harflerin adı ülkeye göre değişir: Latin Amerika’da v için “ve” ya da “ve corta”, w için “doble ve”, y için geleneksel ad olan “i griega” (i grie-ga) da duyulur.

Sesli harfler: beş temiz ses

İspanyolcada yalnızca beş sesli harf vardır: a, e, i, o, u. Türkçedeki gibi kısa, net ve her zaman aynı okunurlar; İngilizcedeki gibi kayma ya da uzama olmaz. Türkçedeki ı, ö, ü sesleri İspanyolcada yoktur.

İki sesli harf yan yana geldiğinde ikisi de okunur: bueno (bue-no) – iyi, ciudad (siu-dad) – şehir, aire (ay-re) – hava. ü ise yalnızca güe ve güi hecelerinde kullanılır ve u’nun okunduğunu gösterir: pingüino (pin-gui-no) – penguen.

Türklerin dikkat etmesi gereken harfler

• H sessizdir: hotel (o-tel), hermano (er-ma-no) – erkek kardeş. Yazıldığı hâlde hiç okunmaz.
• J ve ge/gi sert h’dir: Türkçedeki “h”den daha gırtlaktan ve sert gelir, “hırıltılı” bir sestir. Juan (huan), general (he-ne-ral). Latin Amerika’nın bir kısmında daha yumuşak söylenir.
• V, b gibi okunur: vaca (ba-ka) – inek ve baca (ba-ka) aynı söylenir. Bu yüzden İspanyollar bile yazarken b ile v’yi karıştırabilir.
• LL ve Y: Çoğu yerde ikisi de “y” gibi okunur: calle (ka-ye) – sokak, playa (pla-ya) – plaj. Arjantin ve Uruguay’da ise “ş” ya da “j”ye yakın söylenir: calle (ka-şe).
• Ñ, ny gibi: España (es-pa-nya), mañana (ma-nya-na) – yarın.
• QU ve GU: “qu” her zaman k, “u” okunmaz: quiero (kie-ro) – istiyorum. “gue/gui”de de u okunmaz: guitarra (gi-ta-rra) – gitar.
• R ve RR: Kelime içinde tek r, dil ucuyla tek dokunuşla söylenir: pero (pe-ro) – ama. Kelime başındaki r ve çift rr ise titretilerek söylenir: perro (pe-rro) – köpek. “Pero” ile “perro”yu karıştırmamak için titreşimi abartmaktan çekinme.
• CH: Türkçedeki “ç” gibi: chocolate (ço-ko-la-te).
• D yumuşaması: İki sesli arasındaki ve kelime sonundaki d çok yumuşak, neredeyse İngilizce “th” gibi söylenir: Madrid (ma-drid), cansado (kan-sa-do) – yorgun.

İspanya ve Latin Amerika telaffuz farkı

En belirgin fark z harfinde ve ce/ci hecelerinde. İspanya’nın büyük bölümünde bunlar İngilizcedeki “th” gibi peltek söylenir; Latin Amerika’da, Kanarya Adaları’nda ve Endülüs’ün bir kısmında ise düz bir “s” olarak okunur.

İkisi de doğrudur; hangisini seçeceğin, en çok hangi bölgenin İspanyolcasını duyduğuna bağlı. Bu sitedeki okunuşlarda Türkçe harflerle yazması daha kolay olduğu için “s” biçimini kullanıyoruz.

Vurgu kuralları ve aksan işareti

İspanyolcada vurgunun nereye düşeceği üç basit kurala bağlıdır:

1. Sesli harf, n ya da s ile biten kelimelerde vurgu sondan bir önceki hecededir: casa, hablan, libros.
2. Diğer ünsüzlerle biten kelimelerde vurgu son hecededir: hablar, ciudad, español.
3. Bu iki kurala uymayan kelimelerde vurgulu hecenin üzerine aksan (tilde) konur: café, árbol (ağaç), mamá, teléfono.

Aksan işareti bazen de aynı yazılan iki kelimeyi ayırır: tú (sen) – tu (senin), sí (evet) – si (eğer), él (o) – el (artikel). Soru kelimeleri de her zaman aksanlıdır: ¿qué?, ¿cómo?, ¿dónde?. İspanyolcada soru ve ünlem cümleleri ters işaretle başlar: ¿Cómo estás? (ko-mo es-tas) – Nasılsın? ¡Qué bonito! (ke bo-ni-to) – Ne güzel!

Adını harf harf kodlamak

Otelde, havalimanında ya da telefonda adını söylerken ¿Cómo se escribe? (ko-mo se es-kri-be) – Nasıl yazılıyor? sorusuyla karşılaşırsın. Örneğin “Çağla” ismini kodlamak için Türkçe harflerin İspanyolcada olmadığını belirtmek gerekir: Ce con cedilla, a, ge, ele, a. (se kon se-di-ya a he e-le a). “ğ” için “ge” deyip yumuşak g olduğunu açıklayabilir ya da resmî belgelerde pasaportundaki yazımı gösterebilirsin.

E-posta adresinde @ için arroba (a-rro-ba), nokta için punto (pun-to), alt çizgi için guion bajo (gion ba-ho) denir.

Harfleri öğrendikten sonra İspanyolca A1 kelimeler listesiyle okuma pratiği yapabilir, sayıları da İspanyolca sayılar yazısından öğrenebilirsin. Tüm yazılar İspanyolca öğren sayfasında.

Sık sorulan sorular

İspanyol alfabesinde kaç harf var?

27 harf var. Latin alfabesinin 26 harfine ek olarak ñ bulunur. Eski kaynaklarda ch ve ll de ayrı harf olarak sayıldığı için 29 ya da 30 harf yazıldığını görebilirsin.

İspanyolca telaffuzu Türkler için zor mu?

Hayır, oldukça kolay. Beş sesli harf Türkçedekilere çok yakın ve kelimeler yazıldığı gibi okunur. En çok çalışılması gereken sesler titrek rr ile gırtlaktan gelen j sesi.

İspanya telaffuzunu mu Latin Amerika telaffuzunu mu öğrenmeliyim?

İkisi de doğru ve her yerde anlaşılır. İspanya’da yaşayacaksan peltek z’ye alışmak iyi olur; Latin Amerika ile ilgileniyorsan s telaffuzu daha doğal durur. Önemli olan bir tanesini tutarlı biçimde kullanmak.

Aksan işaretlerini yazmak zorunda mıyım?

Evet. Aksanlar telaffuzu ve bazen anlamı değiştirir. Mesajlaşmada atlanabilse de sınavlarda ve resmî yazılarda hata sayılır.