Work and study’de iş bulmak hangi ülkede daha kolay?

Work and study’de iş bulmanın “en kolay” olduğu tek bir ülke yok; asıl fark, dil okulu öğrencisine yasal çalışma hakkı tanınıp tanınmadığı, şehrin iş piyasası ve senin İngilizce seviyendir. Türk öğrenciler için dil okuluyla çalışma hakkı en sık konuşulan ülkeler İrlanda ve Malta’dır; Avustralya’da da öğrenci vizesinde koşullu çalışma izni bulunur. İngiltere ve Amerika’da ise kısa dil kurslarıyla çalışma genellikle mümkün değildir. Hiçbir ülkede iş bulmak garanti değildir ve kurallar değişebildiği için kararı resmî göçmenlik sitesini kontrol ederek vermelisin.

“İş bulmak kolay” aslında ne demek?

Bir ülkeyi work and study için değerlendirirken üç soruyu ayrı ayrı sormak gerekir. Birincisi yasal soru: Seçtiğin vize türüyle ve kursla çalışabiliyor musun, haftada kaç saat? İkincisi piyasa sorusu: Gideceğin şehirde öğrencilerin yaptığı yarı zamanlı işler (kafe, restoran, otel, perakende, temizlik, depo gibi) yeterince var mı ve rekabet ne durumda? Üçüncüsü kişisel soru: İngilizcen müşteriyle konuşmaya yetiyor mu, deneyimin ve esnek saatlerin var mı?

Bu üç sorudan yalnız birincisinin cevabı resmî kurallarda yazılıdır. Diğer ikisi döneme, şehre ve kişiye göre değişir. Bu yüzden “X ülkesinde herkes iki haftada iş buluyor” gibi cümlelere temkinli yaklaş; aynı şehirde biri ilk haftasında iş bulurken bir başkası iki ay arayabilir. Genel çerçeveyi work and study sayfamızda özetledik.

Ülkelere göre çalışma hakkı: karşılaştırma tablosu

Aşağıdaki tablo, Türkiye vatandaşı bir dil okulu öğrencisi için genel durumu özetler. Saat sınırları ve uygunluk şartları vize türüne, kursun süresine ve okulun statüsüne göre değişir; tablo hukuki görüş değil, araştırmaya başlamak için bir haritadır.

Tablodaki ilk üç ülke “çalışma hakkı olan” ülkeler grubundadır; son üçü ise dil kursu için gidildiğinde genellikle work and study ülkesi sayılmaz. Bu ayrımı yapmadan şehir ya da maaş karşılaştırmak yanıltıcı olur.

İrlanda: düzenli sistem, yüksek rekabet

İrlanda, dil okulu öğrencisinin çalışma hakkının açık bir çerçeveye bağlandığı ülkelerden biridir. Uygun programa kayıtlı öğrenciler, ülkeye vardıktan sonra öğrenci iznini aldıklarında genellikle dönem içinde haftada 20 saat, belirlenen tatil dönemlerinde 40 saat çalışabilir. Güncel saatleri, tatil dönemlerini ve kurs şartlarını İrlanda göçmenlik makamının resmî sitesinden kontrol et; bu kurallar zaman zaman güncellenir.

Piyasa tarafında Dublin’de iş ilanı çok, ama başvuran öğrenci sayısı da yüksektir. Cork, Galway ya da Limerick gibi şehirlerde rekabet ve kira farklı olabilir; buna karşılık ilan sayısı daha azdır. Ne kadar sürede iş bulunabileceğine dair gerçekçi bir tablo için İrlanda’da öğrenciyken iş bulmak ne kadar sürer yazısına bakabilirsin. Programlar ve süreler için İrlanda work and study sayfamız da hazır.

Malta: küçük ada, mevsime bağlı işler

Malta’da dil okulu öğrencileri için yarı zamanlı çalışma, belirli bir süre eğitim aldıktan sonra yapılan izin başvurusuyla mümkün olabilir. İzin başvurusu genellikle bir iş teklifine bağlıdır; yani önce işvereni bulman, sonra başvurunun sonuçlanmasını beklemen gerekebilir. Başvuru zamanı, saat sınırı ve gereken belgeler için Malta’nın resmî göç ve kimlik kurumunun sitesini kontrol et.

Ada küçük olduğu için işlerin büyük bölümü turizm, otelcilik ve hizmet sektöründe yoğunlaşır. Yaz sezonunda ilan sayısı artarken kışın azalabilir. Malta ile İrlanda’yı bütçe ve yaşam açısından da kıyaslamak istersen Malta ve İrlanda karşılaştırma yazısı işine yarar.

Avustralya ve Kanada: uzak ama farklı kurallar

Avustralya’da öğrenci vizesi sahipleri, ders dönemlerinde belirli bir saat sınırına kadar çalışabilir; tatil dönemlerinde kurallar farklı olabilir. Sınır son yıllarda birkaç kez değiştiği için güncel rakamı Avustralya İçişleri Bakanlığı’nın öğrenci vizesi sayfasından kontrol etmelisin. Uzaklık, uçuş masrafı ve vize başvurusundaki “gerçek öğrenci” değerlendirmesi de planına eklenmesi gereken kalemlerdir.

Kanada’da ise çalışma hakkı programın türüne bağlıdır. Yalnızca dil kursu okuyan öğrencilerin kampüs dışında çalışması genellikle mümkün değildir; ayrıntılar Kanada hükümetinin kampüs dışı çalışma sayfasında yer alır. Bu yüzden “Kanada’da dil okulu okuyup çalışırım” planı çoğu durumda bu haliyle gerçekçi değildir.

İngiltere ve Amerika neden listede değil?

İngiltere’de 6 aya kadar dil kursu için çoğunlukla Standard Visitor vizesiyle gidilir ve bu vizeyle çalışmak yasaktır; kuralı GOV.UK’nin Standard Visitor sayfasında görebilirsin. Daha uzun programlar ve öğrenci vizesi ise ayrı şartlara bağlıdır ve dil okulu öğrencisine çalışma hakkı sağlayacağı varsayılmamalıdır.

Amerika’da F-1 vizesiyle dil okuluna giden öğrenciler için kampüs dışı çalışma genellikle izinli değildir. Resmî çerçeveyi ABD Dışişleri Bakanlığı’nın öğrenci vizesi sayfasında bulabilirsin. Bu iki ülke dil öğrenmek için güçlü seçenekler olsa da çalışarak masraf çıkarmayı planlıyorsan uygun değildir.

Hangi ülkeyi seçersen seç: şansını artıran beş adım

1. İngilizce seviyeni gerçekçi değerlendir: Müşteriyle konuşulan işlerde genellikle en az orta seviye beklenir. Seviyeye göre ayrıntılar work and study için İngilizce seviyesi yazısında.
2. Yerel formatta bir CV hazırla: Kısa, tek sayfa, fotoğrafsız bir CV birçok ülkede tercih edilir; deneyimlerini somut görevlerle yaz.
3. Ders saatlerine uygun zaman planla: Sabah dersi olan öğrenciler öğleden sonra ve akşam vardiyalarına başvurabilir; okulunun ders saatlerini önceden öğren.
4. İlk aylar için birikim ayır: İş ilk haftalarda bulunmayabilir; kira, ulaşım ve yemek için yanında yeterli bütçe olsun.
5. Kurallara uy: Saat sınırını aşmak ya da kayıt dışı çalışmak, ileride yapacağın vize başvurularını olumsuz etkileyebilir.

Sık sorulan sorular

Work and study için en çok tercih edilen ülke hangisi?

Türk öğrenciler arasında dil okuluyla çalışma hakkının açık bir çerçeveye bağlı olduğu İrlanda ve Malta en sık konuşulan seçeneklerdir. Ancak “en çok tercih edilen” ile “senin için en uygun” aynı şey değildir; bütçe, yaş, seviye ve vize koşulların birlikte değerlendirilmelidir.

Gitmeden önce iş bulabilir miyim?

Öğrenci işlerinin çoğunda yüz yüze görüşme ve yerel banka hesabı, vergi numarası gibi kayıtlar gerektiği için iş genellikle varıştan sonra bulunur. Gitmeden önce CV’ni hazırlamak ve şehirdeki iş türlerini araştırmak süreci hızlandırabilir.

Hangi ülkede daha çok kazanırım?

Saatlik ücretler ülkeye, şehre ve sektöre göre değişir; ama yüksek ücret çoğu zaman yüksek kira ve yaşam maliyetiyle birlikte gelir. Karşılaştırma yaparken brüt ücret yerine kira ve vergiler düşüldükten sonra elinde kalan tutara bak.

Çalışma hakkım vizemde yazıyor mu?

Ülkeye göre değişir. Bazı ülkelerde hak öğrenci izninin üzerinde belirtilir, bazılarında ayrı bir izin başvurusu gerekir. Kendi durumunu her zaman ilgili ülkenin resmî göçmenlik sitesinden kontrol et.