Suudi Arabistan’da Şirket Kurmak: Adımlar ve Maliyet

Suudi Arabistan’da Şirket Kurmak: Adımlar ve Maliyet

İçindekiler Suudi Arabistan’da Şirket Kurmak İçin Gerekenler Nelerdir? En Uygun Şirket Türü Hangisi? Şirket Kuruluşu Nasıl Yapılır? Adım Adım Süreç Suudi Arabistan’da Şirket Kuruluşu Nasıl Yapılır? Kuruluş Maliyeti Ne Kadar? Avantajlar, Vergi Yapısı ve Dikkat Edilecek Noktalar Pratik İpuçları ve Başarılı Kuruluş İçin Öneriler En Uygun Zaman Ne Zaman? Sonuç Sıkça Sorulan Sorular Suudi Arabistan...

Son Güncelleme: 4 Şubat 2026

İçindekiler

Suudi Arabistan pazarına giriş için şirket kuruluşu; lisans, tescil, vergi ve insan kaynakları adımlarının eşgüdümlü ilerlemesini gerektirir. Bu rehber, MISA lisansından e-fatura entegrasyonuna, Balady ruhsatından Saudization planına kadar güncel uygulamaları, yaklaşık maliyet aralıklarını ve kritik uyum noktalarını tek yerde toplar.

Suudi Arabistan’da Şirket Kurmak İçin Gerekenler Nelerdir?

Suudi Arabistan, Vision 2030 ile hızla büyüyen bir pazar. Yabancı yatırımcılar için pek çok sektörde %100 yabancı sahiplik mümkün. Kuruluş süreci dijitalleşmiş olsa da (Invest Saudi/MISA, Ministry of Commerce gibi portallar), belgelerin doğru hazırlanması kritik. İşte temel gereklilikler:

  • Faaliyet tanımı ve şirket adı: Hangi NACE/ISIC kodunda çalışacağınızı önceden netleştirin; ticari unvan bununla uyumlu olmalı.
  • Yatırım lisansı (MISA): Eski adıyla SAGIA. Yabancı yatırımcılara faaliyet izni veren ilk adım.
  • Ticaret Sicil Kaydı (Commercial Registration – CR): Ministry of Commerce üzerinden şirket tescili.
  • Esas sözleşme ve noter onayı: Çevrimiçi/onaylı platformlar üzerinden Arapça düzenlenir; imza yetkilileri için vekaletname gerekebilir.
  • Fiziksel adres ve belediye ruhsatı (Balady): Birçok faaliyet için gerçek ofis adresi zorunludur.
  • Oda kaydı: Chamber of Commerce üyeliği.
  • Vergi ve KDV kaydı (ZATCA): Kurumlar vergisi, KDV ve stopaj beyanları için zorunlu. E-fatura (Fatoora) gerekliliklerine uyum planı yapılmalı.
  • Sosyal güvenlik ve işgücü platformları: GOSI, Qiwa ve Mudad kayıtları; çalışma izinleri ve WPS süreçleri.
  • Belge tasdiki ve tercüme: Türkiye’den çıkan vekaletname/pasaport kopyaları için noter, apostil ve Suudi Arabistan Konsolosluğu tasdiki istenebilir; resmi Arapça tercüme şarttır.
  • UBO bildirimi: Nihai faydalanıcı(lar)ın MoC nezdinde beyanı çoğu durumda zorunludur; şirket yapınıza göre şekillenir.
  • Ulusal Adres (National Address/SPL): Kargo ve resmi tebligatlar için işletme adresinin ulusal adres sistemine kaydı istenebilir.

Belgelerin uyumu, yetki ve temsil kurgu planı (tek müdür mü, yönetim kurulu mu?) ve bankacılık hazırlığı (şube ilişkileri, sermaye blokajı gerekiyorsa) süreci hızlandırır.

Güncel Not: Kamu kurum portallarında kimlik doğrulama için yerleşik yöneticilerde sıkça Nafath/Absher kullanımı görülür; yabancı yetkililer için vekaletname ve e-noter onay akışları kuruma göre değişebilir.

En Uygun Şirket Türü Hangisi?

Yabancı yatırımcıların en çok tercih ettiği yapı, esnekliği ve operasyonel pratikliği nedeniyle Limited Şirket (LLC). Bunun yanında şube (Branch) ve anonim (JSC) seçenekleri de mevcut. Aşağıdaki tablo hızlı bir karşılaştırma sunar:

TürYabancı SahiplikSermaye ŞartıNe Zaman Tercih Edilir?
LLC (Limited)Çoğu sektörde %100Faaliyete göre değişir; birçok alanda esnekHızlı başlangıç, KOBİ ve hizmet firmaları
Şube (Branch)Ana şirketin %100’üGenelde yok; ana şirkete bağlıMevcut bir yabancı şirketin Suudi’de faaliyeti
JSC (Anonim)Sektöre bağlıDaha yüksek olabilirBüyük yatırım, çok ortaklı/yatırımcı çekmek isteyenler

Buna ek olarak ilan edilen Özel Ekonomik Bölgeler (SEZ) ve lojistik/teknoloji odaklı alanlar belirli teşvikler sunabilir. Ancak sektörünüze göre izinler ve istihdam şartları farklılaşabilir. Kuruluş öncesi faaliyet kodunuza uygun en doğru yapıyı seçmek, sürede ve maliyette ciddi tasarruf sağlar. Tek ortaklı LLC ve profesyonel şirket modelleri birçok hizmet dalında pratik çözümler sunar.

Şirket Kuruluşu Nasıl Yapılır? Adım Adım Süreç

1) Faaliyet, isim ve yetki planı

Hangi hizmet/ürünleri sunacağınızı, yetkili kişi(ler)i, imza sirküleri ve pay oranlarını belirleyin. Ticari unvanın uygunluğu çevrimiçi sorgulanabilir.

2) MISA yatırım lisansı başvurusu

Invest Saudi portalı üzerinden şirket/gerçek kişi yatırımcı bilgileri, ana şirket belgeleri (varsa), finansal durum ve faaliyet beyanı ile başvuru yapılır. Belgelerin noter, apostil ve konsolosluk tasdiki gereksinimleri önceden doğrulanmalıdır.

3) Esas sözleşme ve tescil (CR)

Ministry of Commerce sistemi üzerinden esas sözleşme Arapça hazırlanır, elektronik onay/rezervasyon akışları tamamlanır. Ardından şirket tesciliniz (Commercial Registration) alınır ve Chamber of Commerce kaydı yapılır.

4) Ofis adresi ve belediye ruhsatı

Birçok faaliyet için sanal ofis kabul edilmez; kira sözleşmesi ve Balady belediye ruhsatı gerekir. Adres, banka hesabı ve vergi kayıtlarında esas alınır.

5) Banka hesabı ve sermaye

Faaliyet alanına göre talep edilirse başlangıç sermayesi bloke/depozit edilir. Banka, yetkili imzalar ve KYC açısından detay isteyebilir. Yerel banka ilişkisini erken kurmak faydalıdır.

6) Vergi, KDV ve sosyal güvenlik

ZATCA nezdinde vergi/KDV kaydı yapın; fatura altyapınızı e-fatura gerekliliklerine uyarlayın. GOSI (sosyal sigorta), Qiwa ve Mudad kayıtlarıyla istihdam süreçlerini açın.

7) Vize ve işe alım

Yabancı personel için çalışma izinleri (work visa) ve Muqeem süreçleri planlanmalı; Suudileştirme (Saudization) kotaları ve meslek kodları göz önünde bulundurulmalıdır.

Belgeler eksiksizse kuruluş 2–6 hafta arasında tamamlanabilir. Sektörel ek onaylar, belge tasdikleri ve kira sözleşmesi temini süreyi uzatabilir.

Güncel Not: E-fatura (Fatoora) entegrasyonu kademeli dalgalarla genişletiliyor; ciro eşiği ve teknik entegrasyon şartları işletme ölçeğine göre değişebilir. Tedarikçi seçimini ve ERP uyumunu kuruluşla paralel planlayın.

Suudi Arabistan’da Şirket Kuruluşu Nasıl Yapılır?

  • Adım 1: Hazırlık ve faaliyet kodu seçimi – Pazar kapsamınızı, ISIC/NACE kodlarını ve ticari unvan alternatiflerini belirleyin; yetki ve temsil yapısını (tek müdür/ybk) netleştirin.
  • Adım 2: Belgelerin tasdiki ve tercümesi – Pasaport, ana sözleşme/temsil belgeleri için noter, apostil ve konsolosluk tasdiklerini; yeminli Arapça tercümeleri tamamlayın.
  • Adım 3: MISA yatırım lisansı – Invest Saudi üzerinden lisans başvurusunu yapın; faaliyet açıklaması, finansal yeterlilik ve ortaklık yapısını beyan edin.
  • Adım 4: Esas sözleşme ve CR tescili – MoC portalında esas sözleşmeyi oluşturun, isim rezervasyonu ve e-onayları tamamlayın; CR ve oda kayıtlarını alın.
  • Adım 5: Ofis, National Address ve Balady – Ruhsata uygun fiziki adres kiralayın; National Address kaydı ve belediye ruhsatını (Balady) tamamlayın.
  • Adım 6: Banka hesabı ve sermaye – Banka KYC belgelerini sağlayın; gerekliyse başlangıç sermayesini bloke edin ve yetkili imzaları tanımlayın.
  • Adım 7: Vergi/KDV, e-fatura ve İK platformları – ZATCA kayıtlarını, e-fatura entegrasyonunu; GOSI, Qiwa ve Mudad kurulumlarını tamamlayın.
  • Adım 8: Vize, Saudization ve operasyon açılışı – Çalışma izinleri ve Muqeem süreçlerini yönetin; Saudization hedeflerine uygun işe alımla faaliyete başlayın.

Kuruluş Maliyeti Ne Kadar?

Maliyet; seçilen şirket türü, sektörünüz, danışmanlık ihtiyacı ve ofis lokasyonuna göre değişir. Aşağıdaki aralıklar, piyasa uygulamalarına dayalı yaklaşık bir ilk bütçe rehberidir (bilgilendirme amaçlıdır):

  • Resmî harçlar ve lisanslar: 5.000 – 12.000 SAR (MISA lisansı, CR, oda kaydı ve ruhsatlar dahil; sektöre göre değişir).
  • Belge tasdiki ve tercüme: 500 – 2.000 USD (Türkiye’de noter/apostil/konsolosluk ücretleri ve yeminli tercüme).
  • Danışmanlık ve hukuk: 3.000 – 20.000 SAR (dosya hazırlığı, sözleşme, portaller).
  • Ofis kiraları: Aylık 1.000 – 5.000+ SAR (şehir ve metrekareye göre; premium bölgelerde daha yüksek).
  • Bankacılık/sermaye: Sektöre göre sermaye göstergesi talep edilebilir; şartlar bankadan bankaya değişir.
  • Personel ve İK başlangıç maliyetleri: İşe alım, çalışma izinleri ve WPS altyapısı için ekstra bütçe öngörün.
  • BT ve e-fatura entegrasyonu: ERP/entegratör lisansları ve teknik kurulumlar için ayrıca bütçe ayırın; kapsam, ciro ve teknik mimariye göre değişir.

İlk yıl için nakit akışınıza, KDV %15 ve muhtemel stopaj yükümlülüklerine göre (hizmet ihracı/royalty/teknik hizmet ödemeleri) finansal plan yapmanız önerilir. Zakat/kurumlar vergisi ayrımı ve muhtemel anlaşma hükümleri (çifte vergilendirme) için mali müşavirle teyit alın.

Avantajlar, Vergi Yapısı ve Dikkat Edilecek Noktalar

Suudi Arabistan, Orta Doğu’nun en büyük ekonomilerinden biri. Büyük kamu projeleri, güçlü satın alma gücü ve stratejik konum önemli fırsatlar yaratıyor. Yabancı yatırımcılara açık sektörlerde %100 sahiplik, kar transferi özgürlüğü ve SEZ teşvikleri ilgi çekici. Vergi tarafında genel hatlar şöyle:

  • Kurumlar vergisi: Yabancı pay sahipliği için genel oran %20.
  • KDV: Standart oran %15; e-fatura ve dijital uyum şartları geçerli.
  • Stopaj: Hizmet türüne göre değişir (örneğin teknik hizmet, royalty, yönetim ücretleri vb.). Çifte vergilendirme anlaşmaları etkili olabilir.
  • Zakat: Suudi/GCC ortak payları için zakat uygulanır; yöntem ve matrah kuralları farklıdır.

Dikkat edilmesi gerekenler:

  • Saudization: Belirli oranlarda Suudi vatandaş istihdamı; kota sektöre göre değişir. Nitaqat çerçevesi ve meslek kodları uyumu önemlidir.
  • Fiziksel adres şartı: Faaliyetinizle uyumlu bir ofis sözleşmesi temin edin.
  • Sözleşmeler ve dil: Resmî yazışma ve sözleşmeler Arapça yürütülür; güvenilir tercüme şart.
  • Uyum ve raporlama: ZATCA beyanları, GOSI bildirimleri ve lisans yenilemeleri takvimli yürütülmeli. UBO beyanı ve CR verileriniz güncel kalmalı.
  • SEZ ve bölgesel gereklilikler: Teşvikli bölgelerde özel kurallar, raporlama ve oranlar değişebilir.

Güncel Not: Kamu ihaleleriyle çalışmak isteyen çok uluslu şirketler için Bölgesel Merkez (RHQ) programı önemi artmıştır; kapsam ve istisnalar idare ve sektöre göre farklılık gösterebilir.

Ekiplerinizin İngilizce/Arapça iş iletişimi için hazır olması, sözleşme ve müşteri süreçlerini hızlandırır. Dil gelişimi planlarken Yurtdışında Dil Eğitimi programlarıyla ekiplerinizin global iş diline hızlıca adapte olmasını sağlayabilirsiniz. Nerede olduğunuzu görmek için ücretsiz İngilizce Seviye Testi Çöz diyerek seviyenizi ölçebilirsiniz. Genel yerleşim ve uyum stratejinizde ise Yurtdışı Eğitim Danışmanlık desteğiyle operasyonel geçişinizi daha pürüzsüz hale getirebilirsiniz.

Pratik İpuçları ve Başarılı Kuruluş İçin Öneriler

  • Ön inceleme yapın: Faaliyet kodları, lisans şartları ve sektörel kısıtları önceden doğrulayın.
  • Belge takvimini netleştirin: Vekaletname, apostil ve konsolosluk süreçleri zaman alır; erken başlayın.
  • Ofis seçimini stratejik yapın: Denetimler ve ruhsat için uygun bir ticari adres işinizi kolaylaştırır.
  • Bankayla ön görüşme: UBO yapısı, kaynak ve operasyon planınızı bankaya net anlatın.
  • İşe alım ve Saudization planı: Pozisyon, meslek kodu ve kota etkisini önceden çalışın.
  • Finansal modelleme: KDV, kurumlar vergisi ve stopaj etkilerini fiyatlarınıza yansıtın.
  • Dil ve kültür: Arapça sözleşme dili ve iş kültürü için şirket içi eğitim takvimi oluşturun.
  • UBO ve kayıt güncelliği: CR, National Address ve vergi kayıtlarınızı değişikliklerde hızla güncelleyin.

En Uygun Zaman Ne Zaman?

Resmî kurumlarda yoğunluk dönemleri (takvim yılı sonu, Ramazan ve bayram öncesi/sonrası) süreçleri yavaşlatabilir. Bu nedenle başvurularınızı yılın ilk yarısında ve yoğunlukların nispeten düşük olduğu dönemlerde yapmak avantaj sağlar. Belge tasdikleri ve ofis kiralama adımlarını da eklersek, gerçekçi bir plan 6–10 haftalık bir zaman çizelgesiyle uyumlu olur. Hac dönemi ve uzun resmî tatillerde ek süre payı bırakın.

Sonuç

Suudi Arabistan’da şirket kurmak, doğru planlama ve belgelerle beklediğinizden daha hızlı ve öngörülebilir ilerleyebilir. Uygun şirket türünü seçip MISA lisansından CR tesciline, vergi kayıtlarından ofis ve İK altyapısına kadar her adımı sıraya koyduğunuzda, pazara giriş maliyetlerinizi kontrol altında tutarsınız.

Ekibinizin dil ve kültürel uyumu, tedarikçi–müşteri ilişkilerinizin kalitesini belirler. Global iletişim becerilerini güçlendiren eğitimler ve doğru danışmanlıkla ilk yılınızı daha verimli geçirebilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Yabancı yatırımcılar %100 sahip olabilir mi? Çoğu sektörde evet. Ancak bazı hassas alanlarda ek onaylar veya ortaklık şartları olabilir; faaliyet kodunuza göre kontrol edin.

Kuruluş ne kadar sürer? Belgeler hazırsa 2–6 hafta içinde MISA, CR, vergi ve oda kayıtları tamamlanabilir. Ofis kiralama ve sektörel izinler süreyi uzatabilir.

Asgari sermaye şartı var mı? Pek çok faaliyet için katı bir alt sınır yok; ancak bankalar ve bazı lisans türleri belirli bir sermaye göstergesi isteyebilir.

KDV oranı nedir? Genel KDV oranı %15’tir. E-fatura ve dijital raporlama gerekliliklerine uyum zorunludur.

Saudization nedir? Belirli sektörlerde Suudi vatandaş istihdamını zorunlu kılan kotadır. Kota oranı sektör ve şirket büyüklüğüne göre değişir.

Şube mi, LLC mi daha mantıklı? Mevcut bir ana şirketin Suudi’de birebir faaliyetini planlıyorsanız şube, yeni ve esnek operasyon için ise genellikle LLC tercih edilir.

Sanal ofis kabul ediliyor mu? Birçok faaliyet için gerçek, ruhsata uygun fiziki adres gerekir. Balady ruhsatı ve denetim şartlarını karşılayan bir ofis kiralayın.

Vergi dışında başka yükümlülükler var mı? GOSI, Qiwa, Mudad kayıtları; WPS kapsamında maaş ödemeleri; lisans yenilemeleri ve Chamber üyelikleri düzenli takip edilmelidir.