Bulgaristan’da 90 günden uzun süreyle yasal olarak ikamet etmek isteyen yabancı vatandaşlar için farklı türlerde oturum izinleri sunulmaktadır. Bu rehberde, Bulgaristan genel oturum izni nedir, başvuru şartları nelerdir ve nasıl başvurulur gibi temel konuları detaylıca ele alıyoruz.
Bulgaristan oturum izni, ülkeye giriş yapan yabancıların 90 gün ve üzeri sürelerle yasal olarak ikamet etmesine olanak tanıyan resmi bir izin türüdür. Bu izin, eğitim, çalışma, aile birleşimi, yatırım gibi çeşitli amaçlarla alınabilir. Bulgaristan Avrupa Birliği üyesi ve Schengen bölgesine geçiş sürecinde olan bir ülke olduğundan, oturum izni sahibi kişiler hem ülkede hem de belirli diğer Avrupa ülkelerinde serbest dolaşım açısından avantajlar elde edebilir. Oturum izni başvurusu, kişinin ülkedeki kalış amacına göre belirlenir. Geçici, sürekli ve uzun dönem oturum izni gibi kategorilere ayrılan bu izin türleri, başvuran kişinin şartlarına göre değişiklik göstermektedir. İlk etapta genelde 1 yıl süreyle verilen oturum izinleri, belirli koşullar sağlandığında yenilenebilmekte ya da uzun dönem izne dönüştürülebilmektedir. Vize ile karşılaştırıldığında, oturum izni daha geniş haklar tanır ve ülkede tam zamanlı olarak yaşamaya, çalışmaya veya eğitim almaya imkan verir. Bu nedenle, Bulgaristan’da uzun süreli bir yaşam planı yapan bireylerin bu izne sahip olmaları yasal bir zorunluluktur.
Bulgaristan oturum izni başvuru süreci birkaç temel adımdan oluşur. Her adayın bulunduğu ülkeye ve başvuru kategorisine göre adımların süre ve detayı değişse de genel çerçeve şu şekildedir: 1. Gerekli Belgelerin Hazırlanması: Başvuru amacına uygun belgeler toplanarak eksiksiz bir dosya hazırlanır. 2. Konsolosluk/Merkezden Randevu Alınması: Bulgaristan temsilciliğinden ya da doğrudan göçmenlik ofisinden başvuru randevusu alınır. Bazı durumlarda sadece Bulgaristan içinden başvuru yapılabilir. 3. Başvuru Teslimi: Belgelerle birlikte başvuru şahsen sunulur. Bu aşamada biyometrik veriler (parmak izi, fotoğraf) alınabilir. 4. Değerlendirme Süreci: Başvurular Bulgaristan Göçmenlik Müdürlüğü tarafından incelemeye alınır. İnceleme süresi genellikle 1-2 ay arasında değişmektedir. 5. Sonuç ve İzin Belgesi: Başvuru onaylandığında oturum kartı düzenlenir ve başvuru sahibine teslim edilir. Başvuru sürecine başlamadan önce belirli belgelerin çevirisi, noter onayı ya da yeminli tercüme gerektirdiği göz önünde bulundurulmalıdır. Ayrıca, yanıt süresini etkileyebilecek dönemsel yoğunluklar da dikkate alınmalıdır. Herhangi bir eksiklik ya da uyuşmazlık başvuru sürecini uzatabilir veya ret kararıyla sonuçlanabilir. Bu nedenle sürece hakim bir şekilde ilerlemek önemlidir.
İlk etapta verilen oturum izni genellikle 1 yıllıktır ancak gerekli şartlar sağlandığında yenilenebilir. Uzun dönem kalışlar için oturum kartı genellikle her yıl yenilenerek uzatılır.
Genellikle Türkiye’deki Bulgaristan Konsolosluğu üzerinden ya da Bulgaristan’a giriş yaptıktan sonra yerel Göç Dairesi üzerinden başvuru yapılabilir. Detaylar başvuru türüne göre değişebilir.
Her oturum izni çalışma hakkı tanımaz. Çalışmak için özel olarak çalışma izni içeren bir oturum türüne başvurmak gerekir. Eğitim amaçlı oturumlar genellikle sınırlı çalışma hakkı sağlar.
Başvuru reddedilirse yazılı bir gerekçe sunulur. Bu gerekçeye göre itiraz hakkı bulunur ya da eksiklikler giderilerek yeni bir başvuru yapılabilir.
Başvurular genellikle 30 ila 60 gün arasında sonuçlanır ancak döneme göre süre uzayabilir. Başvuru belgelerinin eksiksiz olması sürecin hızlanmasına yardımcı olur.