Mimarlık diplomasını yurt dışında tanıtmak istiyorsanız, denklik sürecinde en çok takılan başlıklardan biri “Yapı Bilgisi” ve bu alandaki kredi uyumudur. Kurullar yalnızca toplam diploma yılınızı değil, ders içeriklerini, öğrenme çıktılarınızı ve özellikle yapı bilgisi (construction technology, building technology, building science) kapsamını ayrıntılı şekilde inceler. Bu yazıda, Yapı Bilgisi derslerinin nasıl eşleştirileceğinden, ECTS dönüşümlerine, eksik kredilerin...
Mimarlık Denkliği: Yapı Bilgisi ve Kredi Uyumu Rehberi
Son Güncelleme: 8 Şubat 2026
Mimarlık diplomasını yurt dışında tanıtmak istiyorsanız, denklik sürecinde en çok takılan başlıklardan biri “Yapı Bilgisi” ve bu alandaki kredi uyumudur. Kurullar yalnızca toplam diploma yılınızı değil, ders içeriklerini, öğrenme çıktılarınızı ve özellikle yapı bilgisi (construction technology, building technology, building science) kapsamını ayrıntılı şekilde inceler. Bu yazıda, Yapı Bilgisi derslerinin nasıl eşleştirileceğinden, ECTS dönüşümlerine, eksik kredilerin nasıl tamamlanabileceğine kadar tüm kritik noktaları net ve uygulanabilir bir dille anlatıyoruz. Mevcut pratikte kurullar; sürdürülebilirlik, yangın güvenliği, erişilebilirlik ve bina servisleri entegrasyonunu da Yapı Bilgisi’nin ayrılmaz parçası olarak okur.
İçindekiler
- Mimarlık Denkliğinde “Yapı Bilgisi” ve Kredi Uyumu Neden Kritik?
- Kredi Uyumu İçin Gerekli Belgeler Nelerdir?
- Ders Eşleştirmesi Nasıl Yapılır? Adım Adım Yol Haritası
- Yapı Bilgisi Kredi Eşleştirmesi Nasıl Yapılır?
- Ülkelere Göre Kredi Sistemleri ve ECTS Dönüşümü
- Eksik “Yapı Bilgisi” Kredisi Var: Ne Yapabilirim?
- Süreç, Ücretler ve Zamanlama: Ne Kadar Sürer, Kaça Mal Olur?
- Sık Yapılan Hatalar ve Hızlı İpuçları
- Lemon Academy’den Nasıl Destek Alırsınız?
- Sonuç
- Sıkça Sorulan Sorular
Bu rehber, denklik başvurularında Yapı Bilgisi kapsamının nasıl okunduğunu ve puanlandığını güncel uygulamalar ışığında açıklar. Belgelerin formatından ECTS dönüşümlerine, eksik kredilerin kısa yoldan tamamlanmasına kadar pratik bir çerçeve sunar; farklı ülke kurullarının beklediği delil türleri ve ders eşleştirme mantığına odaklanır.
Mimarlık Denkliğinde “Yapı Bilgisi” ve Kredi Uyumu Neden Kritik?
Denklik kurulları (örneğin RIBA/ARB, NAAB/NCARB veya Avrupa’daki ulusal oda/konseyler), mesleki yeterliliğinizi ölçerken yalnızca tasarım stüdyolarına bakmaz. Yapı fiziği, malzeme teknolojisi, strüktür, detay çözümü, uygulama projesi, yangın ve akustik gibi “Yapı Bilgisi” bileşenlerinin hem içerik hem de kredi düzeyini titizlikle değerlendirir.
Neden? Çünkü güvenli, sürdürülebilir ve yönetmeliklere uygun tasarım, Yapı Bilgisi ayağı güçlü olduğunda mümkündür. Bu yüzden transkriptinizde “Construction Technology”, “Building Science”, “Building Services”, “Materials & Methods”, “Structural Systems” gibi derslerin toplam kredi hacmi, seviyeleri ve öğrenme çıktıları denklik kararında belirleyici rol oynar.
Güncel Not: Birçok kurul, güncel uygulamada yaşam döngüsü karbonu, enerji performansı (örtü, HVAC entegrasyonu), yangın güvenliği, erişilebilirlik ve bina servisleri koordinasyonunu Yapı Bilgisi yetkinlikleri içinde ayrıca izler. BIM tabanlı detay/koordine çizimler ve teknik raporlar, kanıt setlerinde giderek daha çok talep edilmektedir.
Kredi Uyumu İçin Gerekli Belgeler Nelerdir?
Kredi uyumu başvurularında belgelerinizin eksiksiz ve standart bir formatta olması hız ve başarı oranını doğrudan etkiler. Genelde istenenler şunlardır:
Olmazsa Olmaz Belgeler
– Resmi transkript (dönem ve toplam kredi görünmeli, mümkünse ECTS karşılıklarıyla)
– Diploma ve varsa yüksek lisans belgeleri
– Ders içerikleri (syllabus) ve haftalık konu planları: “Yapı Bilgisi” kapsamındaki alt başlıklar, kullanılan standartlar/yönetmelikler, stüdyo-uygulama oranları net olmalı
– Öğrenme çıktıları ve değerlendirme yöntemleri (proje, sınav, laboratuvar, şantiye gezileri vb.)
– Portfolyo (uygulama projesi, detay çizimleri, yapım teknikleri ve malzeme seçimini gösteren çalışmalar özellikle önemli)
– Dil yeterlilik belgesi (ülkeye göre değişir; eksikse hazırlık için Yurtdışında Dil Eğitimi iyi bir başlangıç olabilir)
Format ve Dil
Belgelerinizin yeminli tercüme ve noter tasdiki istenebilir. PDF formatında, sayfalandırılmış ve bölüm başlıkları açık olmalıdır. Dosya adları ve içerik indeksleri inceleme komitelerinin işini kolaylaştırır.
Güncel Not: Çoğu kurum e-transkript ve doğrulanabilir dijital imzayı kabul eder; portfolyo ve syllabus dokümanlarının tek bir numaralandırılmış PDF içinde indekslenmesi incelemeyi hızlandırır. Mevcut pratikte BIM çıktılarına (detaylandırılmış kesit, sistem şeması, koordinasyon görselleri) referans vermek artı puan sağlar.
Ders Eşleştirmesi Nasıl Yapılır? Adım Adım Yol Haritası
Ders eşleştirmesi, benzer öğrenme çıktıları ve kredi düzeylerini buluşturmaya dayanır. Önerilen adımlar:
1) Hedef kurumun yeterlilik matrisi: Kurulun yayımladığı “learning outcomes” listesi ve minimum kredi gerekliliklerini indirin.
2) Kendi müfredatınızın haritası: Transkript ve syllabus’tan, Yapı Bilgisiyle ilişkili tüm dersleri bir tabloya dökün (ör. yapı fiziği, malzeme, sistemler, detay, şantiye yönetimi).
3) Eşleştirme mantığı: Her hedef çıktıya, sizdeki ders(ler)den hangilerinin karşılık geldiğini gerekçeleriyle yazın. Proje çıktılarıyla destekliyorsanız portfolyoda sayfa referansı verin.
4) Delil paketleme: “Evidence mapping” dosyasında, sayfa-numara ve görselleri organize edin. İnceleyen kişi bir tıkla kanıta ulaşabilsin.
5) Boşluk analizi: Karşılanmayan çıktılar veya az kredi kalan başlıkları tespit edin. Bu, tamamlayıcı eğitim planınızı oluşturur.
Denklik sürecinin tamamına dair bir üst çerçeveye ihtiyacınız varsa şu kaynağı inceleyebilirsiniz: Yurtdışında Meslek Denkliği Nasıl Alınır? Detaylar Burada.
Yapı Bilgisi Kredi Eşleştirmesi Nasıl Yapılır?
- Gereklilikleri toplayın: Hedef kurulun yayımladığı öğrenme çıktıları ve seviye/kredi eşiğini indirin; başvuru formlarını ve kontrol listelerini not edin.
- Verinizi derleyin: Transkript, syllabus, ders planları ve proje çıktılarınızı tek bir klasörde toplayın; mümkünse ECTS/CATS/credit hour karşılıklarını ekleyin.
- Çıktı eşleştirmesi yapın: Her öğrenme çıktısını, sizdeki ilgili ders(ler) ve projelerle tablo halinde eşleyin; portfolyo sayfa numaralarıyla kanıtlayın.
- Boşluk analizi çıkarın: Karşılanmayan veya düşük kredili başlıkları belirleyip tamamlayıcı modül/CPD/RPL seçeneklerini listeleyin.
- Belge biçimlendirin: Yeminli çeviri, sayfa numarası, içerik indeksi ve bir “evidence map” dosyasıyla paketinizi standardize edin.
- Başvuruyu gönderin: Dijital yükleme kurallarına uygun şekilde başvurunuzu iletin; ek belge talebi gelirse hızlıca yanıtlayın.
- Takip ve tamamlama: Geri bildirim sonrası gerekli tamamlayıcı modül/sertifikaları alın ve kanıtları aynı paket mantığıyla güncelleyin.
Ülkelere Göre Kredi Sistemleri ve ECTS Dönüşümü
Kredi dilleri ülkeden ülkeye değişir. Avrupa’da ECTS yaygınken, İngiltere, ABD, Kanada ve Avustralya kendi ölçeklerini kullanır. Aşağıdaki tablo, fikir vermesi için genel bir karşılaştırma sunar (kurumlara göre farklılık gösterebileceğini unutmayın):
| Sistem | Yaklaşık Dönüşüm (1 ders örneği) | Notlar |
|---|---|---|
| ECTS (Avrupa) | 5–10 ECTS | Tam yıl ~60 ECTS |
| İngiltere (CATS) | 10–20 CATS | 1 ECTS ≈ 2 CATS |
| ABD (Credit Hour) | 3–4 Credit Hours | Tam yıl ~30 Credit Hours |
| Kanada | 3–4 Credits | Eyalete göre değişir |
| Avustralya (Credit Points) | 6–12 CP | Üniversiteye göre değişir |
Önemli not: Dönüşümler “yaklaşık”tır. Denklik kurumu, ders içeriği ve seviye (lisans düzeyi 6, 7 vb.) eşleşmesine daha çok önem verir. Bir Yapı Bilgisi dersi 5 ECTS de olabilir, 10 ECTS de; kritik olan, öğrenme çıktılarının uygunluğudur.
Güncel Not: Kurullar, salt kredi toplamından ziyade seviye çerçeveleri (ör. EQF/FHEQ), yeterlik alanları ve değerlendirme türlerine odaklanır. Çevrim içi alınan derslerin kabulü, akreditasyon ve ölçme kanıtlarına göre değişebilir.
Eksik “Yapı Bilgisi” Kredisi Var: Ne Yapabilirim?
Eğer boşluk analizi Yapı Bilgisi tarafında eksik gösteriyorsa, şu seçeneklerle tamamlayabilirsiniz:
Kısa Programlar ve Sertifikalar
– Üniversite “top-up” modülleri: Construction Technology, Building Services, Building Regulations gibi başlıklarda kredili modüller.
– Mesleki kuruluş CPD’leri: Yangın güvenliği, enerji performansı, sürdürülebilir malzeme gibi odaklı eğitimler.
Yüksek Lisans veya Sertifika Programı
– Yapım Yönetimi, Yapı Fiziği, Sürdürülebilir Tasarım odaklı programlarla eksik alanı sistematik olarak kapatabilirsiniz.
Portfolyo ve RPL (Recognition of Prior Learning)
– Profesyonel deneyimi belgelendirerek bazı çıktıları RPL yoluyla karşılamak mümkün olabilir. Proje rollerinizi, çizim ve detay sorumluluklarınızı kanıtlayın.
Dil Yeterliliği ve Hazırlık
– Eksik dersleri İngilizce alacaksanız, önce dil seviyenizi netleştirin: İngilizce Seviye Testi Çöz. Gerekirse hedef skoru almak için kısa dönem hazırlık düşünebilirsiniz.
Güncel Not: Bazı kurumlar mikro-kredi (micro-credential) ve üniversite onaylı kısa modülleri, transkriptlendiği ve öğrenme çıktıları kanıtlandığı sürece denklik paketi içinde dikkate alabilir. Kabul koşulları kuruma göre değişebilir.
Süreç, Ücretler ve Zamanlama: Ne Kadar Sürer, Kaça Mal Olur?
Süre, başvurduğunuz kuruma ve belgeleme kalitenize göre değişir. Ortalama bir kılavuz:
– Belge toplama ve çeviri: 3–6 hafta
– Ders eşleştirme ve portfolyo paketleme: 2–4 hafta
– Kurul incelemesi: 8–16 hafta
– Tamamlayıcı modüller (gerekirse): 1 dönem – 1 yıl
Maliyet kalemleri arasında denklik ücretleri, tercüme-noter giderleri, kargo/posta, ek modül/sertifika ücretleri ve olası dil eğitimleri bulunur. Bütçe planlaması yaparken, beklenmedik “ek belge” talepleri için esnek bir pay ayırmak akıllıca olur.
Sık Yapılan Hatalar ve Hızlı İpuçları
– “Ders adı benziyor, yeter” yanılgısı: Kurullar içerik ve seviye karşılaştırır. Syllabus ve öğrenme çıktıları şart.
– Portfolyoda Yapı Bilgisi kanıtı eksikliği: Detay çözümleri, malzeme seçimleri, yönetmelik referanslarını görünür kılın.
– Kredi dönüşümüne aşırı güven: Krediler yol gösterir, ama sonuç içerik uyumuyla verilir.
– Zayıf dosya organizasyonu: Sayfa referansları ve indeksler, değerlendirme süresini kısaltır.
– Dil bariyeri: Teknik terminolojinin doğru kullanımı kritik. Gerekirse kısa bir akademik İngilizce hazırlığına yönelin.
– Dijital delil kalitesi: BIM model ekran görüntüleri, sistem şemaları ve saha fotoğraflarında rolünüzü ve katkınızı net biçimde işaretleyin.
Lemon Academy’den Nasıl Destek Alırsınız?
Lemon Academy olarak mimarlık denklik yolculuğunda iki odak noktaya yoğunlaşıyoruz: belgeleme kalitesini yükseltmek ve eksik kredileri en kısa yoldan tamamlayabileceğiniz alternatifleri bulmak. Kişisel “kanıt haritanız”ı (evidence map) birlikte çıkarır, Yapı Bilgisi cephesindeki açıkları netleştiririz. Uygun ülke ve kurumları karşılaştırıp, bütçe ve takviminize göre bir rota tasarlarız.
Akademik veya dilsel gereklilikler için küresel ağımızı kullanır, uygun hazırlık ve modül seçeneklerine yönlendiririz. Uzman ekibimize ulaşmak ve bire bir planlama yapmak için Yurtdışı Eğitim Danışmanlık sayfamızdan temasa geçebilirsiniz. Ayrıca eksik dil puanı için kısa dönem çözümleri ve okullarına göz atmak isterseniz Yurtdışında Dil Eğitimi programlarımızı inceleyin.
Sonuç
Mimarlık diploması denkliğinde Yapı Bilgisi ve kredi uyumu, başvurunuzun çekirdeğini oluşturur. Başarının anahtarı; ayrıntılı syllabus, güçlü portfolyo kanıtları ve iyi kurgulanmış bir ders eşleştirme dosyasıdır. Eksik alanları erken tespit edip, nokta atışı modüller veya kısa programlarla kapattığınızda süreç hem hızlanır hem de öngörülebilir hale gelir.
Eğer nereden başlayacağınızı bilmiyorsanız, önce hedef ülke/kurul gerekliliklerini görünür kılın, ardından bir boşluk analizi yapın. Lemon Academy, bu iki adımı hızla tamamlayıp eylem planına dönüşmeniz için yanınızdadır.
Sıkça Sorulan Sorular
“Yapı Bilgisi” kapsamında hangi alt başlıklar en kritik görülüyor?
Genellikle yapı fiziği (ısı, nem, akustik), malzeme ve detay, yapım yöntemleri, taşıyıcı sistemlerin mimariyle entegrasyonu, yangın güvenliği ve bina servisleri (mekanik-elektrik) öne çıkıyor.
Portfolyoda Yapı Bilgisi yeterliliğini nasıl görünür kılarım?
Detay kesitleri, düğüm noktaları, malzeme seçim gerekçeleri, yönetmelik atıfları ve şantiye fotoğraflarıyla (rolünüz açıkça belirtilmiş) kanıt sunun. Sayfa referanslarını eşleştirme tablonuzla ilişkilendirin.
ECTS’e çevrilmemiş transkriptim var, ne yapmalıyım?
Okulunuzdan ECTS karşılıklarını resmi yazıyla isteyebilir veya kurumun yayınladığı dönüşüm kılavuzunu referans gösterebilirsiniz. Yine de nihai yorum, denklik kurulunundur.
Eksik krediyi kısa sürede kapatabilir miyim?
Evet, hedefinize göre kredili üniversite modülleri, CPD programları veya sertifika eğitimleriyle kapanabilir. Süre; modül dönemleri ve dil yeterliliğine bağlıdır.
Dil puanım yok, başvuru yapabilir miyim?
Birçok kurum dil puanı ister. Önce seviyenizi görmek için İngilizce Seviye Testi Çöz, ardından gerekiyorsa kısa dönem hazırlanma stratejisi planlayın.